تبلیغات تبلیغات
خانه » مطالب دندانپزشکی » لیدوکائین در دندانپزشکی

لیدوکائین در دندانپزشکی

لیدوکائین

لیدوکائین در دندانپزشکی

لیدوکائین به عنوان بی حس کننده موضعی در  دندانپزشکی استفاده می‌شود.اشکال دارویی: ویال ، آمپول ، پماد ، اسپری و ژل میباشد.

برای بی حس کردن محیط دهان، بسته به نوع کاربردی که دندانپزشک از بی حسی در نظر دارد، مواد و تکنیک های مختلفی استفاده می شود. <لیدوکائین> متداول ترین نوع ماده بی حسی است که در مطب های دندانپزشکی کاربرد دارد.

مکانیسم اثر

لیدوکائین با تثبیت برگشت پذیر غشای سلولهای عصبی در نتیجه کاهش نفوذپذیری این غشا به یون سدیم ، شروع و هدایت امواج عصبی را متوقف می‌کند. درصورت جذب مقادیر زیاد لیدوکائین ابتدا می‌تواند اثر تحریکی و سپس اثر تضعیفی بر روی سیستم عصبی مرکزی داشته باشد.
عوارض جانبی

لرزش دستها ، بی قراری ، وزوز گوش ، تیرگی دید یا دوبینی می‌باشد که با مصرف زیادتر می‌تواند موجب کاهش ضربان قلب ، تشنج ، ایست قلبی ، آسم و ایست تنفسی نیز بشود.

شروع‌ اثر لیدوکائین‌ ۵ ـ ۲ دقیقه‌ و طول‌مدت‌ اثر آن‌ در مصارف‌ جلدی‌ تقریبŠ ۴۵دقیقه‌ و در مخاط ۶۰ ـ ۳۰ دقیقه‌ است‌.

موارد منع‌ مصرف‌:

در صورت‌ وجود بلوک‌کامل‌ قلبی‌، خونریزی‌ شدید، کاهش‌ شدیدفشار خون‌ و شوک‌ نباید از این‌ دارو برای‌انسداد زیر عنکبوتیه‌ای‌ استفاده‌ گردد. این‌دارو همچنین‌ در صورت‌ وجود عفونت‌ درموضعی‌ که‌ برای‌ تزریق‌ کمری‌ در نظرگرفته‌ شده‌، این‌ دارو برای‌ ایجاد انسداد زیر عنکبوتیه‌ای‌ نباید مصرف‌ شود.

آنچه درون آمپول می گذرد

آمپول های دندانپزشکی که برای تزریق مواد بی حسی مصرف می شوند، شامل دو جزء هستند؛ یکی قسمت فلزی که سرنگ است و قبل از هر بار استفاده استریل می شود و قسمت های دیگر که یک بار مصرف هستند، یکی سرسوزن و دیگری کارپول است که بعد از استفاده برای هر مریض دور انداخته می شود. کارپول، شیشه ای استوانه ای شکل با درپوش پلاستیکی است که داروهای بی حسی و سایر مواد لازم در آن قرار گرفته اند. از جمله مواد دیگری که علاوه بر داروی بی حس کننده، در یک کارپول وجود دارد، ماده تنگ کننده رگ ها است.

این ماده، باعث می شود رگ های محیط تنگ شوند و در نتیجه، جریان خون در منطقه بی حس شده کندتر انجام شود، به این ترتیب ماده بی حسی بیشتر در محل می ماند و طول بی حسی طولانی تر شود. علاوه بر این دو ماده گونه هایی از نگهدارنده ها و مواد دیگر نیز در یک کارپول بی حسی وجود دارند.

وقتی سوزن نیش می زند

برای بی حس کردن محیط دهان، بسته به نوع کاربردی که دندانپزشک از بی حسی در نظر دارد، مواد و تکنیک های مختلفی استفاده می شود. <لیدوکائین> متداول ترین نوع ماده بی حسی است که در مطب های دندانپزشکی کاربرد دارد. تکنیک های مختلفی برای بی حسی وجود دارد اما در مجموع، برای فک بالا که استخوان فک، تراکم کمتری دارد و داروی بی حسی راحت تر پخش می شود، تزریق معمولا پای دندان انجام می شود و ماده بی حسی به ناحیه مورد نظر پخش می شود و دندان مورد نظر و چند دندان و بافت نرم اطراف را هم بی حس می کند. استخوان فک پایین تراکم بیشتری دارد و ماده بی حسی به داخل آن نفوذ نخواهد کرد.

بنابراین برای بی حس کردن منطقه ای در فک پایین، عصب همان سمت از جایی در انتهای دهان بی حس می شود. معمولا دندانپزشک قبل از آنکه سوزن را وارد کند، ناحیه مورد نظر را با جریان هوا یا یک تکه پنبه خشک می کند و از اسپری یا ژل بی حس کننده موضعی در محل استفاده می کند.

بی حس کننده ها که به صورت ژل یا اسپری هستند، بافت نرم را تا عمق ۲ تا ۳ میلی متری بی حس می کنند تا بیمار، لحظه ورود سوزن به بافت دهانش را احساس نکند اما معمولا دردی که در اثر تزریق ماده بی حسی احساس می شود، به خاطر ورود سوزن نیست بلکه اگر این دارو سریع تزریق شود یا خیلی سرد باشد عبور ماده بی حسی از بافت بدن درد شدید ایجاد می کند. گاهی اوقات نیز برخورد سوزن با یک عصب ممکن است باعث ایجاد درد شود.

از ژل ها و اسپری های بی حس کننده موضعی در دهان مواقعی مثل کشیدن بخیه ها و جرم گیری که درد عمقی ایجاد نمی شود نیز استفاده می شود.

حس می کنم، بی حس شده ام

اولین علامت های شروع بی حسی در فک با گزگز کردن لب در سمت بی حس شده و در فک پایین با احساس گزگز و سنگینی در لب و زبان در سمت بی حس شده اتفاق می افتد. با پیشرفت و تکمیل بی حسی، شما احساس می کنید لب و زبانتان ورم کرده و اندازه آن بسیار بزرگ تر از معمول شده است (در صورتی که چنین اتفاقی نمی افتد.) معمولا با انجام اولین تزریق، بی حسی کامل اتفاق می افتد اما گاهی عواملی مثل اضطراب و خستگی بیمار، مصرف الکل و داروهای مخدر و همچنین مسیرهای مختلفی که اعصاب در فک افراد مختلف طی می کنند، باعث می شوند بی حسی به تاخیر بیفتد و نیاز به تزریق کار پول های بعدی باشد.

حتما بخوانید :  ترساندن مردم با ایدز از دندان‌پزشک

بعد از آنکه کار شما در مطب دندانپزشکی تمام می شود و شما مطب را ترک می کنید، معمولا هنوز اثر داروی بی حسی باقی است و ممکن است صحبت کردن یا غذا خوردن برای شما مشکل باشد. در این مدت، مراقب باشید که گونه و زبان بی حس شده خود را گاز نگیرید، زیرا ممکن است صدمات بسیار شدیدی به بافت دهانتان وارد کنید.

انجام بی حسی های موضعی در مطب دندانپزشکی اتفاقی بسیار رایج است و به ندرت عوارض جانبی به دنبال دارد. از جمله این عوارض جانبی نادر، می توان به هماتوم (تورمی که در آن خون جمع شده است) اشاره کرد. این تورم به دلیل آن اتفاق می افتد که سوزن هنگام ورود خود، یک رگ خونی را پاره کرده است. هماتوم هایی که به دنبال تزریق ایجاد می شوند، معمولا نیاز به درمان ندارند و خود به خود بهبود پیدا می کنند.

گاهی اوقات به دنبال بی حسی، پلک یا لب دچار افتادگی می شوند و ممکن است اشک ریزش با خروج بدون کنترل بزاق اتفاق بیفتد اما تمام این مشکلات با پایان بی حسی به اتمام می رسند. گاهی نیز ممکن است سوزن بی حسی طی ورود به بافت، یک عصب را دچار آسیب کند که این عارضه بعد از پایان بی حسی ممکن است درد یا کم شدن حس ناحیه را چند روزی به دنبال داشته باشد اما مشکل خودبه خود برطرف خواهد شد.

قلب به دندان چه ربطی دارد؟

ظاهرا آنچه برای دندا ن ها اتفاق می افتد، ربطی به سایر نقاط بدن ندارد اما در واقع رگ ها، جریان خون بدن و ارتباط های عصبی، مسیر پیچیده ای را بین آنچه در دهان و برای دهان اتفاق می افتد، با سایر اندام های بدن باز می کند.

بی حس کننده های دندانی که معمولا تنگ کننده های رگ ها را به همراه دارند، از جمله داروهایی هستند که با ورود به ناحیه دهان به کمک جریان خون به تمام بدن منتشر می شوند و روی اندام ها تاثیر خواهند گذاشت. بنابراین اگر دچار بیماری خاصی هستید یا دارویی را مرتب مصرف می کنید، قبل از انجام هرگونه عملیات دندانپزشکی آن را با دندانپزشک در میان بگذارید. در ضمن اگر به نوعی از داروهای دندانپزشکی یا داروهای عمومی دیگر حساسیت دارید، موضوع را به دندانپزشک بگویید.

آلرژی به نوعی از مواد که در کارپول های بی حسی وجود دارد، گاهی عوارض بسیار شدید و حتی کشنده ایجاد می کند. در کادر زیر فهرستی از بیماری هایی که خود آنها یا مصرف داروهای مربوط به آنها ممکن است با مواد بی حسی دندانپزشکی تداخل داشته باشند بیان شده است. اگر به یکی از این بیماری ها دچار هستید، به دندانپزشک خود اطلاع دهید تا از داروی مخصوصی برای بی حس کردن دهان شما استفاده کند که روی این بیماری ها عارضه مهمی ایجاد نمی کند.

در حاملگی

تزریق بعضی داروهای بی حسی مثل لیدوکائین در دوران حاملگی بی خطر است اما استفاده گونه ای از داروهای بی حسی در دوران بارداری مجاز نیست.

به طور کلی، برای خانم های باردار درمان های انتخابی دندانپزشکی، به جز جرم گیری، پیشنهاد نمی شود. به عبارتی تا هنگامی که عارضه ای به صورت اورژانس دهان و دندان برای خانم حامله ای پیش نیاید، نباید کار دندانپزشکی انجام شود. بهترین زمان برای انجام عملیات درمانی دندان و تزریق بی حسی برای یک خانم باردار، سه ماهه دوم بارداری است. جرم گیری از این قاعده مستثناست و در صورتی که نیاز باشد و وضعیت لثه فرد باردار دچار مشکل باشد، هر ۳ ماه یک بار در بارداری، جرم گیری پیشنهاد می شود. /برج دنتال

دکتر فرین میزانیان

 

سایت ایران

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *