خانه » مطالب دندانپزشکی » بارداری و دندانپزشکی

بارداری و دندانپزشکی

بارداری و دندانپزشکی

اگرچه اغلب خانمها در مورد اثرات فیزیکی ناشی از تغییر هورمونها در دوران بارداری مطالب زیادی می شنوند، معمولا از تاثیر این تغییرات بر سلامت دهان و دندان غافلند. با وجود آنکه یک بهداشت دهانی خوب، هم برای سلامتی مادر و هم جنین ضروری است، درصد کمی از زنان در دوران بارداری به دندانپزشک مراجعه می کنند. حاملگی و بارداری به صورت مستقیم بر ضعف دندانها، برداشت کلسیم و ایجاد پوسیدگی تاثیر ندارد، بلکه به صورت غیرمستقیم و با تغییر شرایط محیط( تغییر عادات غذایی، تغییر در رعایت بهداشت دهان و دندان و …)بر وضع دهان تاثیر می گذارد. در حقیقت، مراقبت های دندانپزشکی در طول دوران بارداری نه تنها امن و موثر است، بلکه برای جلوگیری از اثرات مخرب بیماری‌های دهان ضروری است.

 

ملاحظات قبل از بارداری

برخی از حاملگی ها به صورت برنامه ریزی نشده اتفاق می افتد. بنابراین تمام خانم های متاهل در سن باروری لازم است نکاتی را مد نظر قرار دهند. درمانهای سخت و پیچیده دندانپزشکی در دوران حاملگی، حتی اگر خطرناک نباشد ممکن است مشکل و دشوار باشد؛ هم برای مادر و هم برای دندانپزشک. ازطرفی اگرچه انجام رادیوگرافی در زنان حامله با رعایت ملاحظاتی قابل انجام است، اما این کار مطلوب و مورد قبول مادران نمی باشد. همچنین تجویز داروها در زنان حامله با محدودیت و با اجازه پزشک متخصص زنان صورت می گیرد. بروز موارد اورژانس که قبل از حاملگی قابل پیشگیری بوده است باعث درد، رنج ، اضطراب و ناراحتی می گردد لذا بهترین راه، پیشگیری و درمان قبل از زمان حاملگی است.

بیماری های دهان و دندان خصوصیتی دارند که در بسیاری از موارد به صورت خاموش و بدون علامت پیشرفت می کنند. به همین علت زمانی شخص متوجه بیماری می شود که بیماری گسترش یافته و نیاز به درمانهای متوسط یا حتی پیشرفته دارد. بنابراین این احتمال وجود دارد خانمی که هیچ احساس نامطلوب و شکایتی از دندانها و محیط دهان خود ندارد، در طول دوره حاملگی دچار ناراحتی حاد و اورژانس دندانپزشکی شود. لذا مواکداً توصیه می شود تمام خانم هایی که در سن باروری هستند هر شش ماه یک بار جهت معاینات دوره ای منظم و در صورت لزوم گرفتن رادیوگرافی های تشخیصی مراجعه نمایند. بدیهی است این کار ضمن کاهش نگرانی باعث می شود در طول دوره حاملگی نیاز به خدمات دندانپزشکی به حداقل کاهش یابد.

رایج ترین مشکلات دندانپزشکی زنان در طول دوره بارداری چیست؟

عدم توجه به دندانهای پوسیده و وجود جرم های دندانی قبل و در طول دوره حاملگی باعث گرفتاری زنان در طول دوره بارداری می شود. دندانهای پوسیده ممکن است با پیشرفت در دوره حاملگی باعث درد، آبسه حاد و یا شکستگی شوند که لازم است به صورت اورژانس کنترل و درمان شوند. به علاوه یک تومور خوش خیم در زمان حاملگی در دهان زنان حامله رشد می کند که عامل اصلی آن جرم های دندانی و تحریک مداوم لثه و مخاط به وسیله آن است

گزارش ها حاکی از این است که شایع ترین بیماری دهان و دندان در زنان حامله التهاب لثه یا gingivitis است که به علت تغییرات هورمونی ایجاد میشود تغییرات هورمونی به صورت غیر مستقیم بر سلامت لثه تاثیر می گذارند تغییر نوع و دفعات تغذیه وجود حالت تهوع و همچنین عدم رعایت بهداشت دهان و دندان به دلیل تغییر در شرایط زندگی ( کار ، استراحت ، خواب و خوراک )‌ باعث تجمع میکروبها در سطح دندانها شده و بیماری را ایجاد می نماید .

رابطه بیماری پریودنتال با زایمان زودرس و تولد نوزاد کم وزن

بر اساس مطالعات انجام شده، مادرانی که به بیماری های پیشرفته لثه مبتلا هستند، بیش از سایر مادران در معرض به دنیا آوردن کودکان با وزن کم می‌باشند. در حقیقت نقش پریودنتیت در ایجاد زایمان زودرس بیشتر از مصرف دخانیات یا الکل در طی بارداری بود. نوزادان به دنیا آمده با وزن کم آنهایی هستند که هنگام تولد وزن کمتر از ۲۵۰۰ گرم دارند و احتمالا ۴۰ برابر بیشتر از نوزادان متولد شده با وزن طبیعی در دوره نوزادی فوت مینمایند.
حدود ۷% همه نوزادان با وزن کمتر از ۲۵۰۰گرم متولد می شوند ولی دو سوم مرگ ومیر نوزادی در این دسته رخ می دهد.

روش درمان التهاب لثه دوران بارداری چیست؟
بهترین و مناسب ترین کار پیشگیری است و اولین گام در این راه دادن آگاهی های لازم و کافی به خانم ها می باشد. لازم است علاوه بر آموزش راههای عملی پیشگیری مثل استفاده از مسواک، خمیر دندان، نخ دندان و واترجت آنان را از عوارض ابتلا به بیماری های لثه آگاه ساخت. در وهله بعد در صورتی که بیماری التهاب لثه حادث شده باشد لازم است فرد برای تشخیص قطعی و درمان به دندانپزشک مراجعه نماید برداشتن جرم ها از سطوح دندانها و پاکسازی طوق دندانها از هر گونه پلاک به وسیله دندانپزشک در کلینیک دندانپزشکی انجام میشود. انجام این کار معمولا به بی حسی نیاز ندارد و خطری برای مادر و جنین ندارد. در موارد خاص ممکن است انجام این کار ساده نیز با مشورت پزشک متخصص زنان و زایمان انجام شود .

تاثیر رادیوگرافی های دندانی بر سلامت جنین
از آنجا که در رادیوگرافی های دندانی، اشعه به ناحیه سر و گردن می تابد، میزان اشعه رسیده به جنین درمقایسه با اشعه طبیعی موجود در محیط اطراف آنقدر اندک است که که مادر می تواند رادیوگرافی های دندانی مورد نیاز را تهیه نماید. هیچ اطلاعاتی دال بر ایجاد عوارض در جنین در اثر تهیه رادیوگرافی دندان از مادر وجود ندارد. حتی اگر از مادر سری کامل رادیوگرافی از تک تک دندان‌ها تهیه شود و حتی اگر مادر پیش‌بند سربی نپوشیده باشد، میزان اشعه x رسیده به جنین قابل ملاحظه نمی‌باشد.

اما به دلیل آنکه تیروئید مادر در محدوده رادیاسیون قرار دارد، ممکن است نپوشاندن تیروئید سبب تولد نوزاد با وزن کمتر شود.بنابراین، پوشاندن تیروئید مادر باردار با یقه سربی در حین تهیه رادیوگرافی داخل دهانی ضروری است. پس به خاطر داشته باشید که در صورت بارداری، حتما مسئولین رادیولوژی را مطلع نمایید تا اقدامات حفاظتی لازم را انجام دهند. در عین حال،راهنماهای تجویز رادیوگرافی های دهان ودندان، کلیه افراد اعم از باردار و غیرباردار و یا کودکان و بزرگسالان، همه را به طور یکسان در بر می گیرند و تنها برانجام اقدامات حفاظتی سختگیرانه تر برای کودکان و مادران باردار تاکید می نمایند.

 

سایت ایران